Dramat klasyczny i dramat absurdu to dwa odrębne podejścia do dramatu. Ich struktura, tematy i filozofia odróżniają je od siebie. Określone zasady i konwencje, takie jak zasada trzech jedności, podział na akty i sceny oraz rozbudowana fabuła z wyraźnym wątkiem głównym, zostały stosowane w dramacie klasycznym, który rozwijał się głównie w antycznej Grecji i później w renesansie. Z drugiej strony popularność dramatu absurdu w XX wieku przyniosła nowe style i pomysły, kwestionując tradycyjne zasady dramaturgiczne i badając tematykę absurdalności egzystencji. Poprzez porównanie obu tych dramatów można lepiej zrozumieć, jak zmieniały się rodzaje i funkcje teatru na przestrzeni wieków.

Zasady i struktura klasycznego dramatu

Zasady, takie jak zasada jedności czasu, miejsca i akcji, były powszechne w dramacie klasycznym, zwłaszcza w epoce antycznej Grecji. Zasada jedności czasu oznaczała, że dramat musiał się wydarzyć w ciągu jednego dnia. Jedność miejsca oznaczała, że wszystkie wydarzenia miały miejsce w jednym miejscu, a jedność akcji oznaczała koncentrację się na jednym głównym wątku bez dodawania dodatkowych subwątków. Tragedia grecka, w szczególności „Antygona” Sofoklesa, pokazała te zasady. W tej tragedii głównym motywem jest konflikt między prawem boskim a ludzkim, który ma ściśle określoną historię i miejsce akcji.

Tragedia klasyczna zazwyczaj kończyła się katarsisem, czyli oczyszczeniem emocjonalnym widza poprzez przeżywanie trwogi i wściekłości. Bohaterka w „Antygonie” Sofoklesa zmaga się z dylematem moralnym, a tragiczne losy, które przeżywa, skłaniają ją do głębokiej refleksji nad prawem, rodziną i wiernością. Dramat klasyczny ma wyraźną strukturę aktów, z wyraźnym początkiem, środkiem i końcem. Ma również jasny podział scen.

Dramat absurdu – innowacyjny sposób

Dramat absurdu, który zyskał popularność w XX wieku, wprowadza nowe koncepcje i formy, zrywając z klasycznymi zasadami dramaturgicznymi. Dramaty absurdalne, takie jak Samuel Beckett, Eugène Ionesco i Harold Pinter, koncentrowały się na przedstawianiu ludzkiej egzystencji jako absurdalnej i bezsensu. W ich dramatach często brakowało tradycyjnej fabuły, żartownych dialogów i skomplikowanych struktur, które podkreślały chaos i bezsens życia.

Jednym z najbardziej znanych dramatów absurdu jest „Czekając na Godota” Samuela Becketta. Dramat ten przedstawia Wladimira i Estragona, którzy czekają na tajemniczego Godota, który nigdy się nie pojawia. Tekst Becketta nie jest zbudowany zgodnie z typowymi schematami narracyjnymi; nie ma tu typowej fabuły ani wyraźnej akcji. Często dialogi bohaterów są bezsensowne i powtarzające się, podkreślając temat absurdu egzystencji. W „Czekając na Godota” nie ma również jasnego początku, środka ani końca; sytuacja wydaje się trwać bez końca, co daje wrażenie, że nic się nie dzieje i nie ma celu.

„Królik” (oryg) jest kolejnym przykładem dramatu absurdu. W filmie Eugène Ionesco „The Chairs” bohaterowie planują ważne wydarzenie, aby przekazać ważne przesłanie, którego nigdy nie można wyrazić. Ponieważ postacie są groteskowe, a dialogi są bezsensowne, „Królik” odbiega od konwencjonalnych narracji i fabuły. Celem tego filmu jest ukazanie chaosu i bezsensu ludzkiej egzystencji.

Charakterystyka współczesnego absurdalnego dramatu

Dramat absurdu wnosi kilka nowych cech do klasycznego dramatu. Po pierwsze, prezentując wydarzenia, które są często niechronologiczne i bez jasnego kontekstu, zrywa z klasycznymi zasadami jedności czasu, miejsca i akcji. Po drugie, w przeciwieństwie do klasycznych tematów tragicznych i moralnych, dramat absurdu bada poczucie absurdu i bezsensu życia.

Dramat absurdu ma również nowatorską formę, którą charakteryzuje sięmalizmem w zakresie dekoracji i rekwizytów, podkreślając sztuczność i izolację postaci. Często dialogi są niespójne i pełne nonsensu, aby uwypuklić nieporozumienia i chaos w komunikacji międzyludzkiej. Tekst dramatu absurdu jest również pełen powtórzeń i elips, co tworzy atmosferę niepewności i beznadziejności.

Podsumowanie

Dramat klasyczny i dramat absurdu to dwa odrębne rodzaje dramaturgii, które różnią się zarówno strukturą, jak i tematami. Dramat klasyczny, tak jak „Antygona” Sofoklesa, koncentrował się na uniwersalnych motywach moralnych i tragicznych i przestrzegał określonych zasad strukturalnych. Z drugiej strony dramaty absurdu, które można znaleźć w dziełach takich autorów, jak Samuel Beckett czy Eugène Ionesco, przyniosły nowatorskie podejście, które kwestionowało tradycyjne ramy dramaturgiczne i badało absurdalność istnienia ludzkiego. Dramat absurdu, oferując nowe spojrzenie na ludzką kondycję i formę dramatyczną, poprzez swoje wyjątkowe cechy i podejście do tematu, miał znaczący wpływ na rozwój teatru i literatury w XX wieku.